De juiste woordkeuze is vet chill

Word-bestand aan lader

‘Lieve schat, je hebt hem gehit! Je hebt hem genaild!’ Afgelopen jaren heb ik het aan me voorbij laten gaan. The Voice is wat mij betreft met stip de leukste zangtalentenjacht om te volgen, maar met de wildgroei aan allerlei van dit soort competities had ik mijn buik er wel van vol. Dit seizoen keek ik echter wel en zag ik hoe de ontwapenende Dennis het Nederlandse publiek inpakte.

Dat ik het seizoen tot het einde toe heb gevolgd mag een klein wonder heten. Want ik ergerde me vaak groen en geel. Niet aan de zangtalenten, want er zat best potentie in dit jaar. Wel aan het taalgebruik. Van met name de coaches.

Een greep uit mijn ergernissen:
‘Lief zijn kun je heel goed marketen.’
‘Hij is een Power House.’
‘Je stem is een beetje husky.’
‘Je moet deliveren.’
‘Hoe je moeder de stage ownt! Ze ownde het meer dan jij! Jij was aan het struggelen.’
‘Je hebt de looks.’
‘Jullie zijn humble.’
Precies. De overload aan Engels vind ik niet zo chill.

Gezocht: taalkundig onderlegde onderhoudsmonteur

Het is niet alleen op tv waar ik me af en toe verwonder over het lustig strooien met Engelse woorden. Zo kwam er afgelopen week in mijn LinkedIn-feed een vacature voorbij voor Maintenance Engineer. De functietitel triggerde me (of liever: ‘wekte mijn nieuwsgierigheid’ – hoewel ik dat dan wel weer een erg softe variant vind die de lading ook net niet helemaal lekker dekt). Niet dat ik überhaupt (dat is dan wel weer een lievelingswoord van me) op zoek ben naar een baan of dat ik denk dat deze functie me op het lijf geschreven zou zijn. Ik was vooral benieuwd hoe de werkzaamheden van een Maintenance Engineer zich zouden verhouden tot die van een onderhoudsmonteur. De kern van de functie bestond uit het onderhouden van installaties. Vraag beantwoord dacht ik zo.

Toegewijd en trouw

Dedicated is ook zo’n modewoord. Zo werd ik ooit aangesteld als dedicated bureauredacteur voor de techniekboeken. Zeer toegewijd, betrokken en trouw heb ik deze functie vervuld, in tegenstelling tot sommige (undedicated?) collega’s die voor meerdere projecten werkten. Is dat trouwens een van de kenmerken van Engelse woorden die er eigenlijk niet helemaal thuishoren? Dat ze geen tegenhanger hebben? Want een flexibele duizendpoot heb ik nog nooit een undedicated centipede horen noemen. Misschien kan Mark Rutte die er een keer in gooien.

Mensen met principes zijn niet sympathiek

Zoals met elke trend staat er ook een tegenbeweging op. Mensen die koste wat kost alles in het Nederlands willen zeggen. Mensen met principes. Die zich verzetten tegen de verloedering van de Nederlandse taal. Op zich niets mis mee en ze zijn hard nodig, gezien de kracht en de snelheid van de verengelsing in de media en daaropvolgend het alledaags taalgebruik. Maar mensen met principes zijn niet sympathiek. Daarom wijd ik hier verder niet over hen uit.

Leg je Word-bestand aan de lader

Wat dan wel weer mijn sympathie heeft, is een website die erg zijn best doet om een ingewikkeld technisch proces – dat zich uitstekend leent voor veel Engels taalgebruik om de onkunde om iets duidelijk te vertellen te verbloemen – in begrijpelijk Nederlands uit te leggen. Dat ‘je laadt het Word-bestand op’ voor de visueel ingestelde mensen onder ons wellicht een iets andere lading heeft dan ‘je uploadt het Word-bestand’, maakt het alleen maar charmanter. Wel jammer – ook weer met name voor de visueel ingestelde mensen – dat de launching customer even verderop de voorkeur krijgt boven ‘lancerende klant’.

Begrijp me niet verkeerd. Ik ben niet tegen het gebruik van Engelse woorden. Ik ben wél tegen gebruik van Engels omdat het Engels is. Net zo goed als ik tegen het gebruik van Nederlands ben puur omdat het Nederlands is. Begrijpelijkheid is waar het om gaat, zeggen waar het op staat. Doe daarom je voordeel met onderstaande vijf tips voor doelgroepgerichte woordkeuze in geschreven teksten:

1. Sluit aan bij het taalgebruik van je doelgroep

Om aan te kunnen sluiten bij het taalgebruik van je doelgroep, moet je allereerst natuurlijk duidelijk voor ogen hebben wie je doelgroep is. Vervolgens begeef je je (in levende lijve of digitaal) onder de doelgroep om zo vertrouwd te worden met hun taalgebruik. Vervolgens kun je het toepassen in de teksten die je schrijft. Maar let op: overdrijf niet (zie ook tip 2) en bij twijfel geldt: niet doen!

2. Hou je doel voor ogen 

Wil je serieus genomen worden of wil je een van hen zijn? Het antwoord kan voor iedereen anders zijn en ligt eraan wat je wilt bereiken. Als je kleding verkoopt voor jongeren, wil je dat ze zich met jou en je bedrijf identificeren, zodat je meer verkoopt. Dat zou vet chill zijn. Als onderwijsinstelling wil je dat dezelfde jongeren je als autoriteit zien, zodat ze zich aanmelden voor een opleiding. Dan heb je je doel bereikt.

3. Wees authentiek en consistent

Doe jezelf niet anders voor dan je bent. Je taalgebruik aanpassen aan je doelgroep is prima, maar pas op dat het niet onecht wordt. Ga met je taalgebruik daarom niet buiten je comfort zone, want dat is moeilijk vol te houden. Als je dan uiteindelijk weer vervalt in je ‘normale’ taalgebruik, val je door de mand. Je bent namelijk niet consistent en daardoor ook niet authentiek.

4. Wees duidelijk, niet principieel of populair

Kies het woord dat het beste past bij wat je wilt zeggen. Word je getriggerd? Prima. Raakt iets je? Ook goed. Voel echter aan dat het een andere lading heeft en laat dat leidend zijn in je woordkeuze. Zo word ik getriggerd door de tekst Think Big met een schattig biggetje eronder, terwijl ik geraakt wordt door een advertentie van de dierenbescherming waarin een hond zielig door de tralies gluurt.

5. Vraag je af: weet ik eigenlijk zelf wel wat ik hiermee exact wil zeggen?

Moeilijke (Engelse) woorden worden vaak gebruikt als men zelf niet zo goed weet wat men wil zeggen. De moeilijke woorden dienen dan om de eigen onkunde en/of het gebrek aan kennis te verbloemen. Als je jezelf betrapt op het gebruik van moeilijke en/of Engels woorden, vraag je dan af: waarom doe ik dit? Kan het niet makkelijker? Snap ik het zelf eigenlijk wel? Is het antwoord nee, zorg dan dat je eerst zelf je verhaal duidelijk krijgt, voordat je het wereldkundig maakt.

door

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

0